مننٌ لهم شحّت فما سمحوا **** شيمٌ لهم ساءَت فما حلموا
سننٌ لهم ضلّت فلا رشدوا **** قدمٌ لهم زلّت فلا سلمــــوا

و چون در راه درست بودند هیچ گاه گمراه نشدند

شعر دوم ، در ذم :

آنان همواره بر خلق منت می گذاشتند بنابراین هیچ گاه

 نتوانستند بخشنده باشند

خصلت های آنان همواره ناپسند بود به همین سبب

 هیچ گاه نتوانستند بردباری پیشه کنند

در راه گمراهی قدم زدند به همین سبب هیچ گاه

رستگار نشدند

پاهایشان می لغزید به همین سبب هیچ گاه طریق

کیست این راز پریشانی من، در موهاش
تکیه­ گاه سر شوریده من، بازوهاش

کیست این عطر غزل می­وزد از پیرهنش
ای صبا مرحمتی کن بشناسان به منش

این که می­خندد و می­خواند و می­رقصد و مست
می­ رود بوی خوش پیرهنش دست به دست

ناز پرداز همه ناز فروشان زمین
ساقی اما، ز همه تشنه­ لبان تشنه­ ترین

نشأت افزای دل و جان خماران مستیش
دستگیر همه ی خسته ­دلان بی‌ دستیش

کیست این سروقدِ تشنه ­لبِ مشک به دوش؟
این‌که بی ­اوست چراغ شب مستان خاموش

این‌که آتش لب و دریا دل و مشکین کُلَه است
کیست این شب همه شب ماه شب چارده است؟

گره وا کردن از آن زلف سیه، لازم نیست
حتم دارم که به جز ماه بنی­ هاشم نیست

از القاب ديگري كه به حق به حضرت عباس(ع)

نسبت داده اند، مي توان به موارد ذيل اشاره نمود:

۱۳- ظهرالولايه (پشتيبان ولايت و امامت).

۱۴- مُوثِر(ايثارگر).

۱۵- مُواسي (مواسات و برادري).

۱۶- واقي (نگهبان).

۱۷- ساعي (تلاشگر).

۱۸- باب الحسين(ع)

۱۹- سردار و پيشتاز.

۲۰- البطل العلقمي (قهرمان نهر علقمه).

۲۱- فرمانده لشكر.

۲۲- صدّيق ( بسيار راستگو).

۲۳- حامل اللّوا (پرچمدار).

۲۴- صابر

در عصر تاسوعا، امام حسين(ع) به ابوالفضل(ع) فرمود:

«برادرم! جانم به قربانت!

 سوار بر اسب شو و نزد دشمن برو و

 از آنها بپرس براي چه به اينجا آمده اند…»

یا اباالفضل العباس ادرکنی

يعني والا گوهري كه توفيق شهادت يافت. حضرت

ابوالفضل(ع) به راستي از آن دسته افرادي است كه

 شايسته عنوان عميق شهيد و شهادت است و به

 تمام امتيازات شهادت نائل گرديد و از برجستگان در

 ميان شهيدان سرافراز است. او كسي است كه

دست هايش زودتر از خودش به بهشت برين خداوند

 شتافتند و سر بريده اش به گونه اي ضربه ديد كه

 صورتش مشخص نبود. امام سجاد(ع) نيز وقتي به

 كنار پيكر مطهر ابوالفضل العباس(ع) آمد، خطاب

 به او فرمود:

و عليك منّي السّلام من شهيدٍٍ مُحتسبٍ؛

اي شهيد مخلص راه خدا، سلام من بر تو باد !

۸-

 عبد صالح

«عبد صالح» به معني بنده نيكوكار خداوند است.

اين لقب از زيارتنامه حضرت عباس(ع) از زبان امام

صادق(ع) گرفته شده است.

اي نام تو جان پناه مردم

چون بحر بلا كند تلاطم

باشد لقب تو عبدصالح

همچون لقب امام هفتم

۹-

 حامي الضّعينه

«ضعينه» به معني هودج است. اين لقب به مفهوم

حامي بانوان است، كنايه از اينكه حضرت ابوالفضل(ع)

 حامي بانوان هودج نشين در سفر كربلا بوده است.

 در اين سفر، حضرت از آنها نگهباني مي كرد و آنان

 در پناه چنين نگهباني نيرومند و شجاع هيچ گونه

نگراني نداشتند

۱۰-

 فادي

«فادي»؛ يعني فداكار، حضرت عباس(ع) به راستي

 فداكاري را به آخرين حد و مرز خود رسانيد و برادران

 خود، هستي خود و حتي دو پسر خويش را فداي

دين، امام حسين(ع) و آرمان آن حضرت نمود و حق

 جهاد و جانبازي را با تلاشي بي نظير تا آخرين نفس

 و قطره خون انجام داد.

۱۱-

 المستجار

«المستجار»؛ يعني پناهگاه. از القاب حضرت

 ابوالفضل(ع) اينكه پناه براي پناهندگان بود. شاعر

معروف، فهيم و مخلص اهل بيت(ع) شيخ محمد رضا

 ازري در شأن حضرتش قصيده اي سرود.هنگامي

كه اين مصراع را سرود:

«يوم ابوالفضل استجار به الهدي؛

روز عاشورا ، روزي است كه حسين(ع) محزن

هدايت، به عباس(ع) پناه برد.»

سپس صحت اين مطلب را در نظر خود بعيد دانست

 و گفت: شايد اين سخن مورد قبول امام حسين(ع)

واقع نگردد !

شب در عالم خواب، امام حسين(ع) به او فرمود:

 آنچه را گفته اي صحيح است،

 من به برادرم پناهنده  شدم !

مصرع دوم اين شعر را با اين جمله تكميل نما:

« والشَّمس مِن كَدِرِ العَجاجِ لِثامُها؛

 در آن هنگام به عباس پناه بردم كه بر اثر حمله ها و

در گيري و گرد و غبار، بين زمين و آسمان تيره و تار

 شده بود، به طوري كه نقاب گرد و غبار جلوي نور

خورشيد را گرفته و هوا را تاريك نموده بود.»

ادامه دارد